Wanneer je denkt aan een elektrische auto, dan denk je aan milieubewust rijden, tanken met een stekker en laadpalen. Waar je niet direct aan denkt, is het ontbreken van een koppelingspedaal. Wie voor het eerst op zoek gaat naar een elektrische auto, kan zich erover verbazen dat de meeste modellen automaat zijn en dat een handgeschakelde elektrische auto een zeldzaamheid is.
Hoe zit dit precies, zijn alle elektrische auto’s altijd voorzien van een automatische versnellingsbak en is het niet lastig om de overstap te maken van verbrandingsmotor naar elektrisch wanneer dit ook betekent dat je van handgeschakeld naar automaat gaat?
Zijn alle elektrische auto’s automaten?
Het is niet zo dat een elektrische auto per definitie een automatische versnellingsbak moet hebben, maar het is wel zo dat dit veruit de meest logische keuze is en daarom zijn nagenoeg alle elektrische auto’s voorzien van een automatische versnellingsbak, en zijn er slechts een paar uitzonderingen. Er zijn namelijk wel elektrische auto’s die handgeschakeld zijn, maar deze modellen zijn op een hand te tellen (en met ruimte over ook).
Dat betekent automatisch dat je terecht zal komen bij automaten wanneer je op zoek gaat naar een elektrische auto. Het is goed om hierbij ook rekening te houden met hybride modellen. De full-hybrids en de plug-in-hybride auto’s zijn namelijk ook nagenoeg altijd voorzien van een automaat, maar de mild-hybride modellen zijn dit niet. Deze zijn juist vaak handgeschakeld, mede omdat de rol van de elektromotor in deze modellen veel kleiner is.

Waarom is het logisch dat elektrische auto’s automaten zijn?
En daar komen we bij een belangrijk punt: de werking van de elektromotor. Deze is namelijk heel anders dan de verbrandingsmotor en is direct de reden achter het feit dat nagenoeg alle elektrische auto’s voorzien zijn van een automaatbak. De elektromotor werkt namelijk zeer efficiënt bij zowel lage als hoge toeren en dat betekent dat er niet tal van versnellingen nodig zijn met overbrengingen naar grovere of fijnere vertanding, want dat heeft de motor helemaal niet nodig. Het gevolg is dat het niet zinnig is om een elektrische auto te maken met een handgeschakelde versnellingsbak, want dit voegt niets toe.
Sterker nog, het is veel beter om een automatische versnellingsbak te hebben, want omdat er niet geschakeld wordt in tal van versnellingen, is de acceleratie traploos, wat betekent dat de trekkracht niet onderbroken wordt en de auto dus in feite zuiniger rijdt.
Omdat een elektrische auto op elk moment 100% koppel heeft, zijn er geen versnellingen nodig, iets dat ondenkbaar is bij de traditionele auto’s.
Voor de volledigheid: een auto met verbrandingsmotor heeft wel verschillende versnellingen (overbrengingen) nodig om de motor op een gewenst aantal toeren te laten draaien. Niet te laag (dan slaat de motor af) en niet te hoog (want dan gaat de motor stuk en is het verbruik torenhoog). In auto’s met verbrandingsmotoren die voorzien zijn van een automatische versnellingsbak, schakelt de auto daarom zelf bij het juiste aantal toeren. Er wordt in deze auto’s dus alsnog geschakeld, maar dat doe je niet zelf.
Zijn er handgeschakelde elektrische auto’s?
Er zijn handgeschakelde elektrische auto’s, maar zelfs in de nieuwe modellen die uitgerust worden met een handgeschakelde versnellingsbak, is dit meer om de kloof tussen auto’s met verbrandingsmotor en elektromotor kleiner te maken. Vaak doen deze versnellingsbakken nauwelijks iets. Andere modellen, zoals de Porsche Taycan, hebben wel twee versnellingen (voor de balans tussen acceleratie en topsnelheid), maar om dit goed te laten verlopen, is dit – en je raadt het al – volledig automatisch.

Een praktisch voordeel van de elektrische auto met betrekking tot je rijbewijs
Dat nagenoeg alle elektrische auto’s automaten zijn, heeft een opvallend voordeel waar lang niet iedereen bij stilstaat. Aangezien er geen handgeschakelde versnellingsbak aanwezig is, hoef je geen volledig rijbewijs te hebben om in deze auto’s te mogen rijden. Met een automaatrijbewijs (code 78) mag je de elektrische auto namelijk ook gewoon besturen in het verkeer. Dat is praktisch, want een automaatrijbewijs halen is goedkoper en veel makkelijker, zeker voor mensen die moeite hebben met het onthouden en uitvoeren van alle handelingen. Wanneer je niet hoeft te (ont)koppelen en schakelen, heb je namelijk véél meer tijd voor de overige verrichtingen tijdens het rijden.
Overstappen van handgeschakeld naar automaat: een aantal tips
Zit je tegen de aankoop van een elektrische auto aan te hikken omdat je nooit in een automaat gereden hebt? Geen zorgen, het is even wennen, maar lastig is het allerminst. We hebben een aantal tips verzameld van websites van rijinstructeurs waar je direct mee kunt beginnen:
-
Plaats je linkervoet ontspannen buiten het bereik van de pedalen; je hebt je linkervoet namelijk niet meer nodig tijdens het rijden;
-
Oefen een beetje met het remmen voordat je de weg op gaat. Het rempedaal van de meeste automaten is wat gevoeliger;
-
Oefen met de kruipfunctie door de rem langzaam los te laten op de oprit of een parkeerplaats zodat je hier alvast kunt wennen.
Zijn elektrische auto’s in de toekomst ook allemaal automaten?
Elektromotoren en elektrische auto’s worden dagelijks verder getest en ontwikkeld, wat betekent dat de kans nihil is dat er behoefte zal zijn aan een handgeschakelde versnellingsbak in deze modellen, of überhaupt een trapsgewijze versnellingsbak om de koppel optimaal te houden.
Wel zijn er fabrikanten aan het kijken naar (en testen met) modellen waarbij het lijkt alsof de auto schakelt, of er zelfs geschakeld kan worden. Dat is echter vooral om de automobilisten over te halen die een sterk geloof hebben in schakelen in auto’s en dit zal geen toegevoegde waarde hebben. Met andere woorden: het is verstandiger en logischer om alvast te beginnen met wennen aan automaten.